De patiëntenpopulatie in de Nederlandse ggz wordt steeds cultureel diverser. Cultuur kan van invloed zijn op de ziekteverklaring van een patiënt, de manier waarop iemand denkt over de oorzaak en gevolgen van stressvolle gebeurtenissen, en de manier waarop psychische klachten cognitief worden ervaren. Bij psychische klachten is het dus van groot belang om de cultuur en context van die klachten goed in kaart te brengen.
In de DSM-IV was daartoe al de culturele formulering opgenomen, een structureel kader om de invloed van cultuur en context vast te stellen. De culturele formulering kan zorgdragen voor een goede afstemming tussen cliënt en therapeut over het aangaan en het vervolg van psychiatrische behandeling. Uit onderzoek is gebleken dat de culturele formulering helpt om een cultuursensitieve diagnose te stellen. Uit Zweeds onderzoek blijkt zelfs dat 55% van de diagnosen met hulp van de culturele formulering kan worden aangepast. Uit Canadees onderzoek blijkt dat bijna de helft van de diagnosen psychose komt te vervallen.
Om een culturele formulering op te stellen is in de DSM-5 een Cultural Formulation Interview opgenomen (CFI), waar beide workshopgevers actieve bijdragen aan hebben geleverd. Het DSM-5 CFI is de richtlijn om het persoonlijke perspectief op psychische problemen, de ziekteverklaring, coping, steunende en stressvolle factoren en verwachtingen ten aanzien van de hulpverlening in kaart te brengen.
In deze workshop krijgen deelnemers uitleg over het doel en praktische afname van het CFI waarbij gebruik wordt gemaakt van video’s en interactieve werkvormen. De workshop volgt de basisprincipes van de training ontwikkeld door het New York State Psychiatry Center dat voorafging aan internationaal veldonderzoek met het CFI. Uit dat veldonderzoek bleek dat het CFI goed af te nemen is in de klinische praktijk, goed wordt begrepen door patiënten en door behandelaren en bovendien klinisch bruikbaar is. Na de workshop heeft de deelnemer kennis over het doel en de achtergrond van het CFI en is de deelnemer in staat om een CFI af te nemen in de klinische praktijk.
Leerdoel
In de workshop leren deelnemers:
- Over het doel en de achtergrond van het DSM-5 Cultural Formulation Interview
- Het DSM-5 Cultural Formulation Interview in de klinische praktijk te gebruiken
Aanbevolen literatuur
- Adeponle, A.B., Groleau, D., Kirmayer, L.J. (2015). Clinician reasoning in the use of Cultural Formulation to resolve uncertainty in the diagnosis of psychosis. Culture, Medicine, & Psychiatry, 39:16–42. DOI 10.1007/s11013-014-9408-5.
- Bäärnhielm, S., Aberg Wistedt, A., Scarpinati Rosso, M. (2015). Revising psychiatric diagnostic categorisation of immigrant patients after using the Cultural Formulation in DSM-IV. Transcultural Psychiatry 2015, Vol. 52(3) 287–310. DOI: 10.1177/1363461514560657.
- Lewis-Fernández, R., Aggarwal, N.K., Lam, P.C., Galfalvy, H., Weiss, M.G., Kirmayer, L.J., Paralikar, V., Deshpande, S.N., Díaz, E., Nicasio, A.V., Boiler, M., Alarcón, R.D., Rohlof, H., Groen, S., Van Dijk, R.C.J., Jadhav, S., Sarmukaddam, S., Ndetei, D., Scalco., M.Z., Bassiri, K., Aguilar-Gaxiola, S., Ton, H., Westermeyer, J., & Vega-Dienstmeier, J.M. (2017). Feasibility, acceptability and clinical utility of the Cultural Formulation Interview: Mixed methods results from the DSM-5 international field trial. The British Journal of Psychiatry, 210(4), 290-297. DOI: 10.1192/bjp.bp.116.193862.
Over de sprekers
Dr. Simon Groen is senior onderzoeker en antropoloog bij De Evenaar, Centrum voor Transculturele Psychiatrie van GGZ Drenthe. In 2019 promoveerde hij aan de Universiteit van Amsterdam op het proefschrift ‘Cultural identity and Trauma: Construction of meaning among Afghan an Iraqi refugees under treatment in Dutch mental health care’. Hij was een van de medeontwikkelaars van het DSM-5 Cultural Formulation Interview en schreef een hoofdstuk over Culturele identiteit in het DSM-5 Handbook on the Cultural Formulation Interview.
Dr. Hans Rohlof is psychiater en psychotherapeut, in eigen praktijk in Leiden. Hij was tot 2015 verbonden aan Centrum ’45, onder andere als hoofd van de dag- en polikliniek voor vluchtelingen. Daarnaast was hij lange tijd bestuurslid, en president van de Transcultural Section van de World Psychiatric Association, en bestuurslid van de World Association of Cultural Psychiatry. Ook was hij één van de oprichters van de Afdeling Transculturele Psychiatrie van de Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie. In 2018 promoveerde hij aan de Universiteit Utrecht op het proefschrift ‘Psychodiagnostic Assessment with Refugees’. Hij deed onderzoek naar het CFI en schreef veel artikelen, boeken en boekhoofdstukken over vluchtelingen en culturele psychiatrie.
Kernwoorden
DSM-5, Cultural Formulation Interview, transculturele psychiatrie, cultuur, context
